Kod yazarkən istifadə edilməli olan "qızıl qaydalar" hansılardır?

Aşağıda kod yazarkən istifadə edilməli olan əsas "qızıl qaydalar"ı sıralayıram:

---

🥇 1. Kodu başqasının da oxuyacağını unutma

“Kod maşın üçün yox, insanlar üçün yazılır. Maşınlar onu sadəcə icra edir.”

• Dəyişən adları mənalı olmalıdır (x yerinə userAge, totalPrice, və s.)
  
• Funksiya nə edirsə adı da onu deməlidir (calculateTotal(), getUserById())

---

🧱 2. DRY – Don’t Repeat Yourself

Təkrarlanan kod həmişə təhlükəlidir, çünki bir yerdə dəyişiklik etsən, digər yerləri unuda bilərsən.

• Eyni strukturu bir neçə dəfə yazma, funksiyaya, komponentə, yaxud helper-ə çevir.

---

🧼 3. Kodu təmiz saxla – "Clean Code" prinsipləri

Robert C. Martin-in məşhur “Clean Code” kitabı bu sahədə bibliyadır.

• Bir funksiya yalnız bir işi görməlidir.
  
• Kod bloqlarını boş yerə şişirtmə.
  
• Şərhlər yalnız doğrudan da izaha ehtiyac olan yerlərdə olsun.

---

🔍 4. Error handling-i heç vaxt unutmamalı

Kodu yazmaq deyil, onu sındırmaq çətindir. Səhvləri düzgün tutmasan, gələcəkdə sistem çökə bilər.

• Try/catch blokları
  
• API cavablarını yoxla (status code, null dəyərlər və s.)

---

🪛 5. Yoxlama, test və debugging vərdişi

• Yazdığın funksiyanı test et.
  
• console.log yox, mümkün qədər real test yaz (unit test, integration test)
  
• Kod dəyişikliklərindən sonra hamısını yoxla, təkcə yazdığın hissəni yox.

---

🏷️ 6. Versiya nəzarəti (Git) mütləqdir

• git commit mesajların aydın və izahlı olmalıdır
  
• Hər dəyişiklik üçün ayrıca branch istifadə et

---

📂 7. Strukturlaşdırma və fayl nizamı

Kodun özündən çox, layihənin strukturu daha böyük layihələrdə vacib rol oynayır.

• Məsələn: components/, helpers/, services/ və s. kimi qovluqlar
  
• Hər komponent öz məqsədinə uyğun yerdə olsun

---

⚙️ 8. Performans və optimallaşdırma

• Ən sadə yol işləyirsə, onu seç
  
• Lazımsız loop-lar, sorğular və böyük datalarla işləyərkən diqqətli ol

---

🧠 9. Anlamağa çalışmadığın kodu yazma

Stack Overflow-dan copy-paste etməmişdən əvvəl oxu və başa düş.

---

📘 10. Daim öyrən, yenilən

• Texnologiya dəyişir, sən də dəyişməlisən
  
• Yeni pattern-lər, yazım qaydaları, best practice-lərlə tanış ol